W wielu procesach produkcyjnych i pracach ręcznych ważne jest pozyskanie przedmiotu o określonym kształcie bez konieczności wycinania go z większego bloku materiału. Jedną z metod jest odlewanie, które polega na wprowadzeniu płynnej albo plastycznej masy do uprzednio przygotowanej formy. Sposób utworzenia uzależniony jest od rodzaju projektu, wielkości szczegółu oraz dokładności, jakiej wymaga jego powierzchnia. Materiały do odlewania i zalewania obejmują różne grupy towarów, w głównej mierze tworzywa syntetyczne, masy mineralne i silikony wykorzystywane do wykonywania form. Każda z takowych grup ma inne właściwości, dlatego nie można traktować ich jako zamienników. Przy kształtowaniu pracy należy uwzględnić też późniejsze etapy, tj. wyjmowanie odlewu, szlifowanie, malowanie czy łączenie go z innymi częściami. Np szczegół z licznymi cienkimi fragmentami wymaga innego podejścia niż masywny szczegół o prostej geometrii. Różnice dotyczą nie tylko samego materiału, niemniej jednak też konstrukcji formy i sposobu jej napełniania.
W sytuacji wykonywania zalew dekoracyjnych, elementów zatapianych lub wypełnień o określonej strukturze stosuje się różne rodzaje żywic. Żywica do zalewania może mieć postać układu składającego się z bazy i utwardzacza, które po połączeniu tworzą masę przechodzącą stopniowo w stan stały. Istotne jest przestrzeganie proporcji określonych dla konkretnego produktu. Nie powinno się ich konwertować w celu samodzielnego skracania czasu wiązania lub uzyskania innej twardości, ponieważ może to zaburzyć reakcję chemiczną. Warto zwrócić uwagę także na czas pracy mieszanki. Po połączeniu składników rozpoczyna się proces, który ogranicza możliwość jej swobodnego rozprowadzania. Przy większych realizacjach znaczenie ma podział zalewy na etapy, w szczególności gdy producent określa maksymalną grubość pojedynczej warstwy. W przeciwnym razie może dojść do nadmiernego nagrzania materiału. Osobnej testom wymaga ilość pigmentu, brokatu albo innych dodatków. Ich obecność może wpływać na płynność, wygląd i przebieg utwardzania, dlatego przed wykonaniem większego detalu warto sprawdzić zachowanie mieszanki na niewielkiej próbce.
Dokładność odwzorowania wzorca zależy w ogromnej mierze od jakości i właściwości wykonanej formy. W tym celu używa się między innymi silikon addycyjny i kondensacyjny, czyli dwa rodzaje materiałów różniące się mechanizmem utwardzania. Silikony addycyjne są stosowane w zadaniach, w których na prawdę istotna jest stabilność wymiarowa, jednakże wymagają uwzględnienia możliwego wpływu innych substancji na proces wiązania. Niektóre rodzaje plastelin, farb, środków rozdzielających czy pozostałości chemicznych na modelu mogą powodować miejscowe kłopoty z utwardzeniem. W silikonach kondensacyjnych w trakcie reakcji powstają produkty uboczne, co może wiązać się ze zmianami wymiarów formy. Przy wyborze konkretnego wariantu znaczenie mają także twardość, rozciągliwość i odporność na rozdarcia. W praktyce należy ocenić, w jaki sposób gotowy przedmiot będzie wyjmowany z formy. O ile model ma głębokie podcięcia, zbyt sztywny silikon może utrudniać oddzielenie poszczególnych fragmentów. Przy prostych kształtach problem może być mniejszy, niemniej jednak wciąż ważne pozostaje odpowiednie podparcie formy, aby nie zmieniała położenia w trakcie zalewania. Konstrukcja formy powinna uwzględniać też miejsce wlewu oraz sposobność odprowadzania powietrza.
W pracach związanych z wykonywaniem elementów architektonicznych, ozdób i modeli używa się też materiały na podstawie gipsu. Gips do odlewów jest dostępny w różnorakich odmianach, które mogą różnić się w pewnych sytuacjach wiązania, twardością oraz odpornością na uszkodzenia. Podczas przygotowania masy istotne jest stopniowe łączenie proszku z wodą i unikanie nadmiernego mieszania. Wprowadzone w ten sposób pęcherzyki powietrza mogą pozostawiać niewielkie ubytki na powierzchni gotowego przedmiotu. Trzeboraz pamiętać, że masa gipsowa zaczyna wiązać już po przygotowaniu, dlatego jej przechowywanie przez dłuższy czas nie jest możliwe. W współzależności od projektu kreuje się odlewy dekoracyjne i techniczne, przy czym każda z takowych grup ma inne wymagania. Elementy ozdobne mogą wymagać dokładnego odwzorowania ornamentów i dobrego przygotowania powierzchni pod malowanie. Części techniczne muszą jednak odpowiadać określonym wymiarom i warunkom pracy. W ich przypadku powinno się sprawdzić w głównej mierze odporność na nacisk, ścieranie albo działanie wilgoci. Niektóre materiały wymagają dodatkowego zabezpieczenia powierzchni, inne zaś nie są przeznaczone do użytkowania w określonych ustaleniach. Informacje dotyczące takich ograniczeń znajdują się w dokumentacji technicznej i powinny być uwzględniane przy planowaniu konkretnego użycia.
Warto zobaczyć: gips dentystyczny.